Beynəlxalq investisiya forumları ölkələrin iqtisadi imkanlarını xarici biznes dairələrinə təqdim etməsi üçün mühüm platformalardan biridir. Azərbaycan da son illərdə bu formatda tədbirlərin keçirilməsinə diqqət ayırır. 2026-cı il sentyabrın 25–26-da Bakıda II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu təşkil olunub. Forum Prezident İlham Əliyevin himayəsi altında keçirilib. Tədbirdə hökumət nümayəndələri, beynəlxalq təşkilatlar, maliyyə institutları, investorlar və aparıcı şirkətlər iştirak edib. Forumun builki mövzusu parçalanmış dünyada etimadın bərpası və Cənubi Qafqazın qlobal bağlantı və investisiya sabitliyində rolu ilə bağlı olub. Bu mövzu qlobal təchizat zəncirlərinin dəyişdiyi bir dövrdə investisiya mühitinin xüsusiyyətlərini müzakirə etməyə imkan verib. Forumun gündəliyi Azərbaycanın iqtisadi imkanlarını müxtəlif sahələr üzrə təqdim edən geniş müzakirələrdən ibarət olub.

Forumda müzakirə olunan məsələlər Azərbaycanın iqtisadiyyatının müxtəlif istiqamətlərini əhatə edib. Nəqliyyat və regional bağlantılar əsas mövzulardan biri olub. Enerji, yaşıl keçid və sənaye imkanları da ayrıca müzakirə edilib. Rəqəmsal transformasiya və süni intellekt məsələləri texnoloji gündəliyin əsas hissəsini təşkil edib. Aqrobiznes və kritik xammal mövzuları iqtisadi şaxələndirmə baxımından diqqət çəkib. Kapital bazarlarının inkişafı isə maliyyə resurslarının cəlb edilməsi imkanlarını gündəmə gətirib. Belə geniş mövzu dairəsi Azərbaycanın investisiya siyasətinin müxtəlif sektorları əhatə etdiyini göstərir. Forum bu istiqamətlərin beynəlxalq şirkətlər və investorlarla müzakirəsi üçün kommunikasiya mühiti yaradıb.

Prezident İlham Əliyev Forumda Azərbaycanın son dövrdə yaratdığı iqtisadi bazadan danışıb. Dövlət başçısının sözlərinə görə, son 20 il ərzində ölkəyə 350 milyard ABŞ dollarından çox investisiya cəlb edilib. Bu rəqəm Azərbaycanın investisiya tarixinin miqyasını göstərən əsas göstəricilərdən biridir. Prezident İlham Əliyev sabit iqtisadiyyat və müstəqil maliyyə sisteminin gələcək inkişaf üçün ilkin şərt olduğunu bildirib. Eyni zamanda, beynəlxalq şirkətlərin Azərbaycanı etibarlı tərəfdaş kimi qəbul etməsinin əhəmiyyətinə diqqət çəkib. İnvestisiya mühitinin qorunması və yeni təşviq mexanizmlərinin yaradılması bu siyasətin davamı kimi təqdim olunur. Dövlət başçısı həmçinin investorların Azərbaycana uzunmüddətli yanaşmasının vacibliyini qeyd edib. Bu fikirlər Forumun əsas müzakirə xəttinin yalnız cari layihələr deyil, gələcək tərəfdaşlıqlar olduğunu göstərir.

Forumun əhəmiyyətli istiqamətlərindən biri qeyri-neft sektoruna kapital axınının genişləndirilməsidir. Azərbaycan iqtisadiyyatının strukturunda qeyri-neft sahələrinin payı son illərdə artıb. Prezident İlham Əliyevin Forum iştirakçılarına müraciətində 2025-ci ildə qeyri-neft sektorunun ÜDM-də payının 72 faizə çatdığı bildirilib. Qeyri-neft sənayesinin və ixracın artması iqtisadi diversifikasiya prosesinin əsas göstəricilərindəndir. Xarici investisiyanın bu sahələrə yönəldilməsi yeni istehsal imkanlarının yaranmasına səbəb ola bilər. Bununla yanaşı, investorların texnologiya və təcrübə gətirməsi də dövlət tərəfindən əhəmiyyətli amil kimi qiymətləndirilir. Sənaye parkları və iqtisadi zonalar qeyri-neft layihələrinin həyata keçirilməsi üçün infrastruktur imkanları təqdim edir. Bu mexanizmlərin genişləndirilməsi Azərbaycanın investisiya siyasətinin gələcək istiqamətlərindən biri kimi nəzərdən keçirilir.

Azərbaycanın beynəlxalq investorlar üçün təqdim etdiyi imkanlar sırasında regional bağlantılar xüsusi yer tutur. Ölkənin Şərq-Qərb və Şimal-Cənub dəhlizlərində iştirakı logistika sektorunun inkişafına əlavə imkan verir. Prezident İlham Əliyev 2026-cı ildə tranzit yük həcminin 16 milyon tona çatmasının gözlənildiyini bildirib. 2030-cu il üçün qarşıya qoyulan hədəf isə 25 milyon ton və daha yüksək göstəricidir. Bu məqsədin reallaşması Azərbaycanla qonşu ölkələr arasında koordinasiyanın gücləndirilməsini tələb edir. Orta Dəhlizin inkişafı Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasındakı ticarət əlaqələrinin genişlənməsi baxımından da əhəmiyyətlidir. Nəqliyyat imkanlarının genişlənməsi logistika, anbar, istehsal və xidmət sahələrində yeni investisiya tələbi yarada bilər. Beləliklə, coğrafi mövqe konkret biznes layihələrinə çevrilə bilən iqtisadi üstünlük kimi çıxış edir.

Forumda Azərbaycanın rəqəmsal gələcəyi ilə bağlı məsələlər də diqqət mərkəzində olub. Süni intellekt və rəqəmsal transformasiya müasir iqtisadiyyatın əsas inkişaf istiqamətlərindən biri kimi təqdim edilir. Prezident İlham Əliyev bu sahədə insan kapitalının hazırlanmasının xüsusi əhəmiyyət daşıdığını vurğulayıb. Data mərkəzlərinin yaradılması və rəqəmsal infrastruktura investisiya imkanları da müzakirə olunan istiqamətlərdəndir. Reuters-in məlumatına əsasən, Azərbaycan beynəlxalq şirkətlərlə bu sahələrdə əməkdaşlıq imkanlarını nəzərdən keçirir. Rəqəmsal iqtisadiyyat üçün texniki infrastrukturla yanaşı, kibertəhlükəsizlik və peşəkar kadr bazası da tələb olunur. Bu səbəbdən təhsil və texnologiya siyasətinin investisiya gündəliyi ilə əlaqəsi daha da güclənir. Yeni texnologiyaların iqtisadiyyata inteqrasiyası Azərbaycanda əlavə dəyər yaradan sahələrin sayını artıra bilər.

İnvestisiya forumlarının nəticəsi yalnız imzalanan sənədlərlə ölçülmür. Belə tədbirlər dövlət qurumları, şirkətlər və maliyyə institutları arasında yeni əlaqələrin qurulmasına imkan verir. 2025-ci ildə keçirilmiş birinci Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumunun nəticələri də bu istiqamətdə nümunə kimi təqdim olunur. Prezident İlham Əliyevin 2026-cı il müraciətində həmin Forumdan sonra 10 milyard dollardan çox dəyərə malik investisiya sazişlərinin imzalandığı bildirilib. Həmin məbləğin 7 milyard dollardan çox hissəsinin qeyri-neft sektoruna aid olduğu qeyd olunub. Bu göstəricilər forum formatının konkret investisiya layihələrinin təşviqində rol oynaya bildiyini göstərir. İkinci Forumun daha geniş iştirakçı coğrafiyası ilə keçirilməsi də beynəlxalq biznes marağının artmasını nümayiş etdirən amil kimi təqdim edilib. Qarşıdakı dövr üçün əsas məsələ forum çərçivəsində yaranan əlaqələrin real layihələrə çevrilməsidir.

II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu Azərbaycanın iqtisadi imkanlarının müxtəlif istiqamətlər üzrə təqdim edildiyi beynəlxalq platforma olub. Tədbirdə enerji ilə yanaşı logistika, rəqəmsal iqtisadiyyat, sənaye və aqrobiznes kimi sahələr də müzakirə edilib. Bu yanaşma investisiya siyasətinin çoxşaxəli xarakterini göstərir. Prezident İlham Əliyev Azərbaycan iqtisadiyyatının gələcək inkişafı üçün mövcud müsbət dinamikanın davam etdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Xarici investorların ölkədə uzunmüddətli fəaliyyət göstərməsi üçün sabitlik, infrastruktur və proqnozlaşdırılan biznes mühiti əsas məsələlər sırasında təqdim edilib. Eyni zamanda, texnologiya və bilik transferinin investisiyaların mühüm nəticələrindən biri olduğu qeyd olunub. Forumda səsləndirilən fikirlər Azərbaycanın regional bağlantı və iqtisadi əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirməyə yönəlmiş gündəliyini əks etdirir. Bu baxımdan tədbir ölkənin investisiya siyasətinin beynəlxalq biznes ictimaiyyətinə çatdırılması üçün növbəti platforma kimi çıxış edib.

Elmira Əliyeva
YAP Şuşa rayon təşkilatının 15 saylı ərazi partiya təşkilatının sədri