Dünyada iqtisadi və siyasi münasibətlərin sürətlə dəyişdiyi bir dövrdə beynəlxalq nəqliyyat bağlantılarının əhəmiyyəti daha da artır. Dövlətlər arasında ticarət əlaqələrinin genişləndirilməsi etibarlı kommunikasiya marşrutlarının mövcudluğunu zəruri edir. Azərbaycan öz əlverişli coğrafi mövqeyindən istifadə etməklə Asiya və Avropa arasında mühüm əlaqələndirici rol oynayır. Ölkəmizin həyata keçirdiyi infrastruktur layihələri regional əməkdaşlığın inkişafına yeni imkanlar açır. Bakıda keçirilən AQEM-in 7-ci Zirvə Görüşü bu istiqamətdə Azərbaycanın strateji mövqeyinin beynəlxalq səviyyədə təqdim olunması baxımından əlamətdar hadisə oldu. Prezident İlham Əliyevin çıxışında nəqliyyat, bağlantılar və iqtisadi əməkdaşlıq məsələlərinə verilən əhəmiyyət xüsusi diqqət çəkdi. Bu yanaşma Azərbaycanın gələcək inkişaf perspektivlərini daha geniş Avrasiya məkanının iqtisadi inteqrasiyası ilə əlaqələndirir.

Azərbaycanın beynəlxalq nəqliyyat sistemində rolunun artması uzunmüddətli dövlət siyasətinin nəticəsidir. Son illərdə ölkəmizdə avtomobil yollarının, dəmir yolu xətlərinin və liman infrastrukturunun inkişafına böyük diqqət ayrılmışdır. Bu sahədə həyata keçirilən layihələr Azərbaycanın tranzit imkanlarının genişlənməsinə xidmət edir. Xəzər dənizi vasitəsilə həyata keçirilən daşımalar Mərkəzi Asiya ilə Cənubi Qafqaz arasında mühüm iqtisadi əlaqə yaradır. Azərbaycan ərazisindən keçən nəqliyyat marşrutları müxtəlif ölkələrin bazarlara çıxış imkanlarını genişləndirir. Prezident İlham Əliyevin beynəlxalq platformalarda bağlantı məsələlərini önə çəkməsi bu istiqamətin ölkəmiz üçün strateji əhəmiyyətini göstərir. Nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı eyni zamanda Azərbaycanın regional iqtisadi proseslərdə iştirak imkanlarını artırır.

Orta Dəhliz layihəsi Azərbaycanın Avrasiya məkanındakı geoiqtisadi mövqeyini gücləndirən əsas istiqamətlərdən biridir. Bu marşrut Asiya ilə Avropa arasında yükdaşımaların alternativ yollarla həyata keçirilməsinə şərait yaradır. Müxtəlif nəqliyyat sistemlərinin bir-biri ilə əlaqələndirilməsi daşımaların səmərəliliyinin artırılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan bu prosesdə tranzit ölkə olmaqla yanaşı, regional logistika xidmətlərinin inkişafında da maraqlıdır. Beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlığın genişləndirilməsi nəqliyyat dəhlizinin rəqabət qabiliyyətini artıra bilər. Prezident İlham Əliyevin AQEM Zirvəsində təqdim etdiyi əməkdaşlıq baxışı bu imkanların daha geniş iqtisadi məzmun qazanmasına yönəlmişdir. Orta Dəhlizin inkişafı ölkəmizin beynəlxalq ticarət sistemində mövqeyinin möhkəmlənməsinə əlavə təkan verə bilər.

Azərbaycanın enerji sahəsində həyata keçirdiyi siyasət də regional əlaqələrin inkişafında mühüm rol oynayır. Ölkəmiz uzun illər ərzində beynəlxalq enerji bazarlarında etibarlı tərəfdaş kimi fəaliyyət göstərmişdir. Müxtəlif istiqamətlər üzrə yaradılmış enerji infrastrukturu tərəfdaş dövlətlərin təchizat imkanlarının şaxələndirilməsinə kömək edir. Enerji təhlükəsizliyi müasir dövrdə yalnız iqtisadi deyil, həm də mühüm geosiyasi məsələ kimi qiymətləndirilir. Azərbaycan bu sahədə əməkdaşlığın qarşılıqlı maraqlar və uzunmüddətli tərəfdaşlıq prinsipləri əsasında qurulmasına üstünlük verir. Prezident İlham Əliyevin xarici siyasətində enerji diplomatiyasının mühüm yer tutması ölkəmizin beynəlxalq əhəmiyyətini artıran amillərdəndir. Nəqliyyat və enerji layihələrinin paralel inkişafı Azərbaycanın regional iqtisadi əlaqələrdə çoxşaxəli mövqeyini formalaşdırır.

Müasir beynəlxalq əməkdaşlıq yalnız ənənəvi nəqliyyat və enerji layihələri ilə məhdudlaşmır. Rəqəmsal texnologiyaların inkişafı ölkələr arasında iqtisadi əlaqələrin yeni mərhələyə keçməsinə imkan verir. Elektron ticarətin genişlənməsi və rəqəmsal xidmətlərin inkişafı beynəlxalq bazarlarda yeni imkanlar yaradır. Azərbaycan rəqəmsallaşmanı iqtisadi modernləşmənin mühüm istiqamətlərindən biri kimi müəyyənləşdirmişdir. AQEM çərçivəsində bu sahədə əməkdaşlığın genişləndirilməsi üzv dövlətlər arasında təcrübə mübadiləsinə şərait yarada bilər. Prezident İlham Əliyevin çıxışında rəqəmsallaşmanın prioritet istiqamət kimi təqdim olunması ölkəmizin müasir inkişaf meyillərinə uyğun siyasət apardığını göstərir. Belə yanaşma Azərbaycanın gələcəkdə regional rəqəmsal bağlantıların inkişafında daha fəal iştirakına imkan verə bilər.

Azərbaycanın beynəlxalq iqtisadi əməkdaşlıq imkanlarının genişlənməsi regional təhlükəsizlik məsələləri ilə də sıx bağlıdır. Sabit siyasi mühit iri infrastruktur layihələrinin həyata keçirilməsi üçün mühüm şərtlərdən biridir. Dövlətlər arasında qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsi uzunmüddətli iqtisadi tərəfdaşlığın inkişafına müsbət təsir göstərir. Cənubi Qafqazda davamlı sülhün təmin olunması yeni nəqliyyat və ticarət imkanlarının yaranmasına şərait yarada bilər. Azərbaycan regionda kommunikasiyaların inkişafını qarşılıqlı faydalı əməkdaşlığın mühüm istiqamətlərindən biri hesab edir. Prezident İlham Əliyevin Bakı Zirvəsində səsləndirdiyi siyasi mesajlar təhlükəsizliklə iqtisadi tərəqqinin bir-birini tamamladığını nümayiş etdirir. Bu baxımdan Azərbaycanın regional sülh təşəbbüsləri beynəlxalq iqtisadi inteqrasiyanın genişlənməsi üçün də əhəmiyyətlidir.

AQEM-in Bakı Zirvəsi Azərbaycanın Avrasiya məkanında oynadığı rolun daha geniş siyasi kontekstdə qiymətləndirilməsinə imkan yaratdı. Ölkəmizin təşkilata sədrliyi bağlantıların inkişafı və dayanıqlı iqtisadi əməkdaşlıq məsələlərini ön plana çıxardı. Müxtəlif dövlətlərin ortaq platformada birləşməsi regional layihələrin gələcək perspektivlərinin müzakirəsinə şərait yaratdı. Prezident İlham Əliyevin çıxışı Azərbaycanın coğrafi üstünlüklərini konkret əməkdaşlıq imkanlarına çevirmək istiqamətində həyata keçirdiyi siyasəti əks etdirdi. Nəqliyyat, enerji və rəqəmsal infrastrukturun inkişafı ölkəmizin beynəlxalq iqtisadi sistemdə əhəmiyyətini daha da artırır. Azərbaycanın bu istiqamətdə fəaliyyəti yalnız milli iqtisadi maraqlara deyil, həm də region dövlətləri arasında əlaqələrin genişlənməsinə xidmət edir. Bakı Zirvəsi Azərbaycanın Asiya ilə Avropa arasında etibarlı tərəfdaş və mühüm əməkdaşlıq məkanı kimi mövqeyini nümayiş etdirən əlamətdar beynəlxalq hadisə oldu.

Leyla Babışova
YAP Şuşa rayon təşkilatının sədr müavini